Viêm đường hô hấp trên ở người lớn là bệnh lý phổ biến, đặc biệt vào mùa lạnh hoặc khi thời tiết thay đổi. Nếu không được điều trị đúng cách, bệnh có thể kéo dài, gây biến chứng nguy hiểm như viêm phế quản hoặc viêm phổi. Vậy viêm đường hô hấp trên ở người lớn là gì, nguyên nhân nào gây bệnh và cách phòng ngừa ra sao? Hãy cùng tìm hiểu trong bài viết dưới đây.
Triệu Chứng Viêm Đường Hô Hấp Trên Ở Người Lớn

Viêm đường hô hấp trên ảnh hưởng đến các cơ quan như mũi, họng, xoang, thanh quản và có thể gây ra nhiều triệu chứng khác nhau.
Triệu chứng ban đầu của viêm đường hô hấp trên
- Nghẹt mũi, chảy nước mũi, hắt hơi liên tục.
- Ho khan hoặc ho có đờm nhẹ, kéo dài.
- Đau họng, rát cổ, khó nuốt thức ăn hoặc nước uống.
- Mệt mỏi, uể oải, đau đầu, chán ăn.
Khi bệnh tiến triển, các triệu chứng có thể nghiêm trọng hơn
- Sốt nhẹ đến sốt cao kèm theo ớn lạnh.
- Ho dai dẳng, có thể xuất hiện đờm màu vàng hoặc xanh.
- Giọng nói khàn, mất tiếng, có thể đau tai nếu viêm lan rộng.
- Đau tức ngực khi ho mạnh, khó thở nhẹ.
Nguyên Nhân Gây Viêm Đường Hô Hấp Trên Ở Người Lớn
Viêm đường hô hấp trên có thể do virus, vi khuẩn hoặc các yếu tố môi trường gây ra.
Virus
Khoảng 80% các trường hợp viêm đường hô hấp trên là do virus. Các loại virus phổ biến gồm:
- Rhinovirus: Gây cảm lạnh thông thường, triệu chứng nghẹt mũi, sổ mũi.
- Adenovirus: Gây viêm họng, viêm kết mạc, sốt cao.
- Influenza virus (virus cúm): Dẫn đến triệu chứng nặng hơn như sốt cao, đau nhức toàn thân.
- Coronavirus, RSV: Có thể gây viêm đường hô hấp trên nặng, kèm theo biến chứng nguy hiểm.
Vi Khuẩn Gây Viêm Đường Hô Hấp Trên
Một số trường hợp viêm đường hô hấp trên có thể do vi khuẩn, đặc biệt khi bệnh kéo dài hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng. Các vi khuẩn thường gặp gồm:
- Streptococcus pneumoniae: Gây viêm phổi, viêm xoang.
- Haemophilus influenzae: Liên quan đến viêm phế quản mãn tính.
- Mycoplasma pneumoniae: Gây viêm phổi không điển hình, triệu chứng kéo dài.
Các Yếu Tố Nguy Cơ Làm Tăng Nguy Cơ Mắc Bệnh
Ngoài virus và vi khuẩn, một số yếu tố khác có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh viêm đường hô hấp trên:
- Môi trường ô nhiễm, khói bụi, hóa chất độc hại: Kích thích niêm mạc đường hô hấp.
- Hệ miễn dịch suy yếu: Do căng thẳng, mất ngủ, chế độ ăn uống thiếu dưỡng chất.
- Thói quen sinh hoạt không lành mạnh: Hút thuốc lá, uống rượu bia làm tổn thương niêm mạc hô hấp.
- Thời tiết lạnh, thay đổi đột ngột: Làm giảm khả năng đề kháng, tạo điều kiện cho virus tấn công.
Cách Phòng Ngừa Viêm Đường Hô Hấp Trên Ở Người Lớn

Dưới đây là những biện pháp khoa học, thực tế giúp phòng tránh viêm đường hô hấp trên ở người lớn.
Giữ Gìn Vệ Sinh Cá Nhân Hằng Ngày
- Rửa tay thường xuyên với xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn
- Tay là nơi tiếp xúc nhiều với vi khuẩn, virus từ bề mặt, không khí và người bệnh.
- Hãy rửa tay ít nhất 20 giây bằng xà phòng sau khi ho, hắt hơi, tiếp xúc với đồ vật công cộng.
- Khi không có xà phòng, hãy sử dụng nước rửa tay khô có chứa ít nhất 60% cồn để diệt khuẩn.
- Đeo khẩu trang khi ra ngoài hoặc khi tiếp xúc với người bệnh

- Khẩu trang giúp hạn chế tiếp xúc với giọt bắn từ người nhiễm virus, vi khuẩn.
- Nên sử dụng khẩu trang y tế hoặc khẩu trang vải có lớp lọc để bảo vệ tối ưu.
- Thay khẩu trang thường xuyên, tránh dùng lại khẩu trang đã qua sử dụng.
- Giữ vệ sinh mũi, họng bằng nước muối sinh lý
- Súc miệng và rửa mũi bằng nước muối sinh lý 0,9% giúp loại bỏ vi khuẩn, virus, bụi bẩn tích tụ trong khoang miệng và mũi.
- Nên thực hiện 2-3 lần/ngày, đặc biệt sau khi ra ngoài hoặc tiếp xúc với môi trường ô nhiễm.
Tăng Cường Hệ Miễn Dịch
- Duy trì chế độ dinh dưỡng cân đối
- Một hệ miễn dịch khỏe mạnh giúp cơ thể chống lại tác nhân gây viêm đường hô hấp trên.
- Bổ sung thực phẩm giàu vitamin C (cam, chanh, bưởi), vitamin D (cá hồi, sữa, trứng), kẽm (hàu, thịt bò, hạnh nhân) giúp tăng cường đề kháng.
- Hạn chế thực phẩm chế biến sẵn, nhiều dầu mỡ, đường tinh luyện vì có thể làm suy yếu hệ miễn dịch.
- Uống đủ nước mỗi ngày

- Cung cấp đủ nước (2-2,5 lít/ngày) giúp làm loãng dịch nhầy, giữ ẩm cho đường hô hấp và tăng cường thải độc.
- Nên uống nước ấm, trà thảo mộc (trà gừng, trà xanh, trà mật ong) để làm dịu cổ họng và giảm viêm.
- Tránh các loại nước có gas, rượu bia, cà phê quá mức vì có thể làm khô niêm mạc họng.
- Tập thể dục thường xuyên để tăng cường hệ hô hấp
- 30 phút tập thể dục mỗi ngày giúp tăng cường tuần hoàn máu, cải thiện chức năng phổi và nâng cao miễn dịch.
- Các bài tập như yoga, hít thở sâu, chạy bộ nhẹ, đi bộ nhanh rất hữu ích cho hệ hô hấp.
- Ngủ đủ giấc và kiểm soát căng thẳng
- Ngủ đủ từ 7-8 giờ mỗi đêm giúp cơ thể có thời gian phục hồi và tăng khả năng chống lại nhiễm trùng.
- Giảm stress bằng thiền, đọc sách, nghe nhạc giúp hạn chế suy giảm miễn dịch do căng thẳng kéo dài.
Tránh Tiếp Xúc Với Tác Nhân Gây Bệnh
- Hạn chế tiếp xúc với người mắc bệnh
- Nếu có người bị viêm đường hô hấp trên trong gia đình hoặc nơi làm việc, hãy giữ khoảng cách ít nhất 1 mét.
- Không dùng chung cốc nước, khăn mặt, bàn chải đánh răng với người bệnh để tránh lây nhiễm.
- Vệ sinh không gian sống sạch sẽ, thoáng mát
- Thường xuyên lau dọn nhà cửa, mở cửa sổ để không khí lưu thông.
- Khử trùng các bề mặt tiếp xúc nhiều như tay nắm cửa, bàn làm việc, điện thoại.
- Sử dụng máy lọc không khí để giảm bụi bẩn, vi khuẩn trong môi trường sống.
Duy Trì Lối Sống Lành Mạnh
- Hạn chế hút thuốc lá và rượu bia
- Khói thuốc lá chứa hơn 7.000 hóa chất, làm tổn thương niêm mạc hô hấp, tăng nguy cơ viêm nhiễm.
- Rượu bia làm suy giảm miễn dịch, tạo điều kiện cho vi khuẩn, virus xâm nhập vào cơ thể.
- Điều chỉnh nhiệt độ và độ ẩm hợp lý
- Không để điều hòa quá lạnh (dưới 25°C) vì có thể làm khô niêm mạc mũi, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển.
- Dùng máy tạo độ ẩm hoặc đặt một bát nước trong phòng điều hòa để duy trì độ ẩm tối ưu.
Tiêm vaccine phòng bệnh
- Tiêm phòng là cách hiệu quả để giảm nguy cơ mắc viêm đường hô hấp trên và biến chứng nghiêm trọng.
- Các loại vaccine nên tiêm:
- Vaccine cúm: Tiêm hàng năm để bảo vệ cơ thể khỏi virus cúm.
- Vaccine phế cầu (PCV13, PPSV23): Ngăn ngừa viêm phổi do phế cầu khuẩn.
- Vaccine COVID-19: Giúp giảm nguy cơ nhiễm virus corona và biến chứng nguy hiểm.
Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi nào, đừng ngần ngại để lại phản hồi cho DrKam qua hotline 0917.05.99.33 để được đội ngũ chuyên gia của DrKam tư vấn miễn phí nhé!
Bài viết liên quan